آشنایی با انواع بسته‌بندی‌های کالاها و چیدمان کالا در پالت‌های چوبی، پلاستیکی، فلزی، کارتنی و… ، انبار را نسبت به تحویل درست و صحیح اقلام آگاه می‌نماید.
در صورت مشاهده عیب در بسته‌بندی انبار با اعلام به واحد خرید و تولید، از ارتکاب مجدد موضوع جلوگیری می‌نماید.

فهرست مطالب

انواع بسته‌بندی

بسته‌بندی کالا به دو منظور انجام می‌گیرد:

1 – بسته‌بندی‌های اولیه

که به عنوان ظرف کالا استفاده می‌شوند در زیر چند نوع از آنها را بررسی می‌کنیم:

بسته‌بندی با استفاده از ظروف شیشه‌ای: که شیشه با مواد داخل خود هیچگونه واکنشی انجام نمی‌دهند و از معایب آن وزن زیاد است که باعث افزایش هزینه حمل و نقل می‌شود.

بسته‌بندی ظروف فلزی: که در مقابل ضربه‌های خارجی، حرارت، نفوذ رطوبت و هوا مقاومند و از معایب آن می‌تواند ایجاد خوردگی فلز بر اثر عوامل محیطی و در نتیجه تغییر کیفیت مواد آن، بخصوص مواد غذایی نام برد.

ظروف پلاستیک و نایلون: دارای وزن کم و قیمت پایین است و از معایب آن اینکه در مقابل رطوبت و حرارت مقاومت خوبی ندارد.

2 – بسته‌بندی‌های ثانویه

به منظور حمل و نقل، انبارش، ایجاد شبکه توزیع که در این مبحث بیشتر مورد بررسی قرار گرفته است.

بسته‌بندی خوب کالا را نگهداری کرده و آن را از ضایعات احتمالی حفظ می‌کند. از فساد کالاهای فسادپذیر جلوگیری و بسته به نوع کالا در مقابل سرما، گرما، ضربه و… محافظت می‌کند، بسته‌بندی از لحاظ نیاز به جای کم، نظم در انبار کردن کالا، سهولت حمل و نقل باید مورد توجه قرار ‌گیرد و دارای لیبل شناسایی و ردیابی باشد (اطلاعات لیبل شامل نام تجاری، تاریخ تولید و انقضاء، تعداد واحد در بسته‌بندی و مقدار وزن، دستورالعمل طریقه مصرف و شرایط نگهداری محصول در صورت نیاز)

تقسیم بندی قطعات در بسته‌بندی از جنس غیر فلزی

این نوع بسته‌بندی‌ها جهت قطعات کوچک، سبک یا جهت عرضه در بازار فروش استفاده می‌شود.

جعبه پالت چوبی و پلاستیکی

به دلیل حساسیت بالای برخی قطعات آنها را داخل جعبه پالت‌های کاملا پوشیده (بدنه دار) قرار می‌دهند.

جعبه‌های چوبی سبک (Light Pack)

از ویژگی‌های آن قابل رویت بودن قطعات داخل آن و همچنین سبک بودن و مقرون به صرفه بودن آنها نسب به پالت چوبی بدنه دار می‌باشد.

تخت پالت چوبی و پلاستیکی

کاربرد وسیعی دارند و جهت قرار دادن انواع قطعات بر روی آنها و تسمه کشی آنها استفاده می‌شود.

کارتن پالت (CP)

جهت بسته‌بندی کارت‌های کوچک سبک و قرارگیری آن در کارت پالت استفاده می‌شود، از ویژگی‌های آن مقرون بصرفه بودن و بسته‌بندی سریع می‌توان نام برد.

کارتن‌های کوچک

جعبه کارتن‌های کوچک موجود با توجه به وزن قطعات به دو نوع ۳ لایه و ۵ لایه تقسیم می‌شوند. کارتن‌های سه لایه برای حمل قطعات تا دو کیلوگرم و کارتن‌های پنج لایه برای حمل قطعات از ۴ تا ۱۵ کیلوگرم مناسب می‌باشند.

چندین نوع از کارتن‌های کوچک (CP)

  •  کارتن لوکس مقوایی
  • کارتن لوکس لمینه (معمولا برای عرضه در فروشگاه‌ها استفاده می‌شود)
  • کارتن لوکس قهوه ای

قرار دادن بسته‌های کوچکتر در بسته‌های بزرگتر: معمولا تعداد زیادی از بسته‌بندی‌های کوچک را جهت سهولت در حمل در بسته‌بندی‌های بزرگتر قرار می‌دهند.

بسته‌بندی در کیسه نایلون

جهت دوری قطعات از رطوبت، گرد و غبار و مشخص بودن تعداد استفاده می‌شود، معمولا چندین کیسه در یک کارتن کوچک (CP) قرار می‌گیرد.

بسته‌بندی قطعات در پالت‌های فلزی

معمولا از این بسته‌بندی جهت حمل داخل سازمانی یا حمل قطعه ما بین پیمانکاران با قابلیت استفاده مجدد و یا جهت قطعات سنگین استفاده می‌شوند.

1 – پالت فلزی عمومی‌(تاشو – ثابت):

از این پالتها برای بسته‌بندی اقلام حجیم یا سنگین استفاده می‌شود. به منظور محافظت قطعات درداخل این پالتها ممکن است از کارتن برای پوشاندن دیواره داخلی پالتها یا انواع مقسم‌ها و شبکه‌هابهره جست. استفاده از فیلم پلی اتیلنی دور پالت برای محافظت محموله از گرد و غبار و احیانا نزولاتجوی بویژه برای قطعات تزئینی، در این نوع بسته‌بندی ضروری می‌باشد. جابجایی و حمل این پالتهابا لیفتراک بسیار سریع و راحت بوده و محموله‌های حمل شده با این پالتها به راحتی تخلیه و جابجا می‌گردند.

2 – پالت‌های فلزی مخصوص (ثابت – تاشو):

جعبه پالت فلزی که به منظور حمل محموله‌های حساس سنگین و یا فاقد شکل هندسی منظمطراحی می‌شود، این پالت‌ها علاوه بر صرفه جویی در هزینه بسته‌بندی تسهیلات زیادی را درکاهش ضایعات و کاهش زمان مونتاژ ایجاد می‌کند.

بسته‌بندی سبدی

سبد‌های استاندارد گالیا:

این سبدها در صنایع گوناگون استفاده می‌شود و در بعضی مواقع جایگزین بسیار خوبی برای کارتنهای یکبار مصرف می‌باشد، این سبد در 5 اندازه استاندارد می‌باشد از ویژگی‌های این سبدها:

  • در شرایط دمایی 50- تا 50+ درجه سانتیگراد کیفیت خود را از دست نمی‌دهد.
  • سبدهای مذکور بدون درب و یا با درب قابل استفاده می‌باشد و در مقابل هر گونه گرد و خاک، نفوذ آب و حیوانات موذی محفوظ می‌باشند.
  • سبدهای مذکور با استفاده از پلی اتیلن سنگین و رنگ مستربچ و مواد کمکی جهت ایجاد مقاومت در مقابل اشعه ماورای بنفش تولید می‌گردد.
  • جهت نگهداری مواد غذایی بدون پوشش از این سبد استفاده نمی‌شود.
  • این سبدها معمولا برای استفاده مجدد بارها استفاده می‌شود.

علائم هشدار دهنده در بسته‌بندی

علائم هشدار در بسته‌بندی

شکل 1 – قطعه شکستنی می‌باشد.
شکل 2 – نحوه قرارگیری (جهت درب رو به بالا باشد).
شکل 3 – قطعه بسیار ظریف و حساس می‌باشد و هنگام جابجایی مواظبت گردد که رها نشود.
شکل 4 – احتیاط گردد قسمت بالائی قطعه سنگین می‌باشد.
شکل 5 – محافظت در مقابل بارش باران.
شکل 6 – محافظت در برابر نور خورشید.
شکل 7 – محافظت در برابر بارش برف.
شکل 8 – حمل با گاری مجاز می‌باشد.
شکل 9 – حمل با گاری ممنوع می‌باشد.
شکل 10 – حمل با لیفتراک مجاز می‌باشد.
شکل 11 – حمل با لیفتراک ممنوع می‌باشد.
شکل 12 – تعداد کارتن در ارتفاع حداکثر 3 عدد می‌باشد.
شکل 13 – قرار گرفتن 2 کارتن روی هم ممنوع می‌باشد.
شکل 14 – ایستادن روی کارتن ممنوع می‌باشد.
شکل 15 – حساسیت قطعه یا کالا در دمای مشخص شده.
شکل 16 – قطعه یا کالا بر روی جسم نوک تیز قرار نگیرد.
شکل 17 – کارتن بر روی جسم تیز قرار نگیرد.

انواع لیبل و کارت شناسایی مورد استفاده در بسته‌بندی

1 – لیبل کوچک (PC)
معمولا بر روی بسته‌بندی قطعات جزء نصب می‌شود این لیبل شامل اطلاعات ذیل می‌باشد:
شماره فنی: Part No
شرح قطعه : Des
تعداد قطعه : Qty

2 – لیبل US:
معمولا بر روی بسته‌بندی کارتنهایی که شامل قطعات جزء نصب می‌شود.
شرح قطعه : Description
تعداد : Qty (Q)
شماره فنی: Part No
تامین کننده: Supplier
تاریخ: Date
شماره محموله: Serial-No(S)

3 – لیبل UM:
معمولا برروی بسته‌بندی‌های پالت‌های بزرگ تر شامل تعداد زیادی کارتن قطعه نصب می‌شود (این لیبل‌ها بزرگتر از لیبل‌های نوع US می‌باشد).
این لیبل شامل اطلاعات ذیل می‌باشد:
مقصد: Destination
مکان ارسال: Place of Delevery
تامین کننده: Suplier Address
وزن خالص: N-weight
وزن ناخالص: G-weight
شماره پالت: Pallet No
شرح کالا: Description
شماره فنی: Part No
تعداد: Quantity
تاریخ ارسال: Loading Date
تامین کننده: Supplier
شماره محصول و کد ردیابی: Serial-No(S)

نحوه ی چیدمان کالا

اقلام سنگین و حجیم همیشه در قفسه‌های پائین چیدمان گردند به طوری که منجر به سقوط و حادثه نگردد و اقلام سبک درقفسه‌های بالایی چیدمان گردند.

کلیه لوازم برقی طوری چیدمان شوند که سوکت‌هایشان در اثر فشار شکسته نشوند و در فضای مناسب و به دور از فشار روی هم چیده شوند.

چیدمان درب‌ها و قطعات بدنه به نحوی باشد که بینشان حتما لایه‌ای جدا کننده قرار گیرد تا خط و خش، فرو رفتگی و رنگ پریدگی ایجاد نگردد.

قطعاتی مثل زه در، نوار آبگیر و زه سقف و قطعات مشابه حتما باید بصورت افقی و در فضای کافی قفسه قرار گیرند زیرا در صورتی که قسمتی از این اجناس بصورت آویزان و یا خارج از قفسه قرار گیرد تغییر شکل داده و تغییر شکل ایجاد شده غیر قابل برگشت می‌باشد.

نوارهای دور در و تسمه‌ها چنانچه بسته‌بندی شده نباشد می‌توان روی قسمت پهنی که ترجیحا از جنس پلاستیکی و غیر برنده باشند آویزان کرد.

لوازم همچون باك بنزین نباید روی هم چیده شوند زیرا پمپ بنزین و درجه‌ی باك بنزین در اثر فشار از کار می‌افتد لذا نباید تحت فشار چیدمان گردند.

قطعاتی مثل رادیاتور حتما باید داخل کارتن در قفسه‌ها چیدمان گردند زیرا در اثر کوچکترین فشار وارده دچار آسیب دیدگی می‌شوند.

قطعاتی مانند طاقچه عقب، جلو پنجره، مجموعه هواکش، انژکتور به علت اینکه بسیار شکننده اند باید به نحوی در قفسه‌ها قرارکه تحت فشار نبوده و نشکنند و نیز بهتر است در قفسه‌های پائینی نگهداری شوند زیرا در زمان نقل و انتقالات کالای مذکور در قفسه‌های بالایی انبار امکان پرتاب شدن و شکسته شدن آنها وجود دارد.

شیشه‌های جلو و عقب خودرو می‌بایست در پالت‌های مخصوص از جنس چوب نگهداری شوند و بین آنها از یونولیت و یا موادی مشابه جهت جلوگیری از انتقال ضربه قرار گیرد.

تایر‌های خودرو می‌بایست به نحوی در کنار هم قرار گیرند که فشاری بر روی یکدیگر وارد نکنند و از روی هم قرار دادن آنها می‌بایست اجتناب نمود. برای مطالعه بیشتر می‌توانید به مقاله قفسه‌بندی انبار قطعات یدکی مراجعه نمایید.
از روی هم قرار دادن اقلام خصوصا اقلام بدنه بر روی هم می‌بایست اجتناب نمود.

نکته آخر در بالا از دو جهت دارای اهمیت است:
1- احتمال آسیب دیدن و تغییر فرم اقلام زیرین به دلیل فشار وزن اقلام بالاتر کاهش می‌یابد.
2- احتمال ریزش اقلام با افزایش ارتفاع و بروز حادثه کاهش می‌یابد.

لوازمی‌ مثل لوله‌های کولر بواسطه اینکه از جنس آلومینیوم می‌باشد و براحتی قابل خم شدن و تغییر شکل هستند، در زمان چیدمان و حمل و نقل نباید تحت فشار قرار گیرند.

چیدمان سپرها باید به نحوی باشد که در اثر فشار خش دار نشده و کج نشوند.

کالاهایی مانند چراغ‌ها ترجیحا در قفسه‌ها پایین و به نحوی چیده شوند که امکان پرتاب شدن و شکسته شدن آنها وجود نداشته باشد.

نحوه نگهداری اقلام

از باز نمودن کالاهایی که بصورت بسته‌بندی می‌باشند می‌بایست خودداری نمود و در بسته‌بندی کامل به خریدار تحویل شوند. کالاهایی از قبیل: بلبرینگ‌ها و میل لنگ‌ها و … که با توجه به شرایط عملکردی آنها در خودرو آغشته به کمی‌ روغن هستند، می‌بایست از بسته‌بندی خارج نشده و در معرض گرد و غبار قرار نگیرند.

کلیه اقلام انبار به غیر از بدنه کامل خودرو در زیر سقف و داخل فضای بسته انبار و به دور از رطوبت نگهداری شوند. بدنه‌ی خودرو به علت محدودیت مکانی در فضای بیرون از انبار به نحوی که دارای روکش باشد تا در معرض مستقیم باران و تابش آفتاب قرار نگیرد.

موادی که قابلیت اشتعال دارند و یا خورنده و سوزاننده‌اند به صورت مجزا نگهداری شوند و در کنار مواردی چون کاغذ و یا مواد قابل اشتعال دیگر قرار نگیرند.

کلیه اقلام انبار که دارای تاریخ انقضاء می‌باشند باید تا قبل از تاریخ انقضاء مورد مصرف قرار گیرند.

کالاها تا آنجا که ممکن است در بسته‌بندی خود (کارتن – پلاستیک – جعبه) نگهداری شوند که امکان آسیب رساندن گرد و خاك به آنها وجود نداشته باشد.

کالاهای فلزی به طریقی نگهداری شوند که اکسیده نگردند چنانچه قطعات بدنه بدون آستر دارد انبار شوند قبل از چیدمان در داخل انبار باید در صورت امکان و حسب ضرورت آستر زده شوند.

کالاهی داخل انبار نباید در تماس با کف انبار قرار گیرند و حتما لایه اي جدا کننده بین اقلام انبار و کف زمین که مقاوم بوده و مانع از انتقال رطوبت شود، وجود داشته باشد.

این مقاله را آنلاین بشنوید

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا